SON DAKİKA

Ufuk Tarhan

Ufuk Tarhan

tufuk@m-gen.biz

Bot ama asker botu değil! “Robot”un “bot”u

 

Bot; bilişim ve teknoloji dünyasında zaten yaygın olarak kullanılıyor. Çek dilinde ‘iş’ anlamına gelen ‘robota’ kelimesinden türeyen ‘robot’ kelimesinin kısaltılmışıdır. ‘Bot’lar aslında akıllı ajan yazılımlarının internet üzerindeki versiyonlarına verilen addır. İnternetin ve arama motorlarının iyice yaygınlaşmasıyla gelişen akıllı ajan yazılımları, bot denilen yeni bir tür olarak örümcek yazılımlar ve özel amaçlı tarayıcı yazılımları şeklinde ortaya çıkmıştır. Aslında gelişmiş yazılımlar olan ‘bot’lar doğal olarak gerçek dünyadaki robotların davranışlarını sergileyemezler. O yüzden bunları, fiziksel dünyadaki gerçek robotlardan ayırmak için ajanlık yapan sanal internet robotlarına ‘bot’ deniyor.

 

DEĞİŞİK BOT ÇEŞİTLERİ

 

Ticari, veri madenciliği, e-posta, oyun, kamusal, haber grubu, sohbet, alışveriş, hisse senedi, yazılım gibi hedeflenen bilgi türüne göre adlandırılan pek çok bot türü mevcut. Bu türlerin hemen hepsi, aslında otonom bilgi ajanları/arabirimleri olarak ve özellikle internet üzerinde faaliyet göstermek üzere tasarlanmış ve geliştirilmiş yazılım türleridir.

 

YAPAY ZEKAYA GEÇİŞİN ÖN GÖSTERİMİ…

 

‘Bot’lara yapay zeka öncesi geçiş ya da ilkel yapay zeka dönemi de deniyor. Bir süredir ‘mesajlaşma’  uygulamalarında kullanılıyor. Yakın zamanlarda, Facebook ‘Messenger’ üzerinden bot uygulamalarına izin vereceğini açıkladı. Hemen akabinde de çeşitli uygulamalar hızla yaygınlaşmaya başladı. Çünkü bu gelişme, kaçınılmaz olarak internet üzerinden yaptığımız işlere yepyeni boyutlar getirecek. O yüzden bu derginin okuyucu kitlesinin, sektörleri ne olursa olsun çok önemli ve yeni bir pazarlama/satış aracı olarak ‘chat bot’ meselesini hızlıca anlaması ve uygulamaları için ekipleri ile hemen inovatif çalışmalara başlaması gerekiyor…

 

TAM ANLAŞILMASI İÇİN SİSTEMİN NASIL ÇALIŞTIĞINA BİR BAKALIM

 

Diyelim bir kadınsınız. İnternette güzellik malzemesi sitelerine, yorumlarına ya da ürünlerine bakıyorsunuz. Özellikle de rujlara tıklıyorsunuz. Bunu fark eden ajan ‘bot’lar güzellik malzemelerine, özellikle de rujlara bakındığınızı saptıyor ve potansiyel bir alıcı olduğunuzu chat bot kullanan X firmasına haber veriyor, daha doğrusu ‘ihbar ediyor’. X firmasının Chat Bot’u da Facebook Messenger’dan size; “Merhaba, rujlarımızdan denemek ister misiniz?” Diye soruyor. “Evet” derseniz, yüz algılama ve simülasyon teknolojisi ile yüzünüzün görselini kaydediyor. Farklı markalar, renkler ve tonlar sunuyor. Yaptığınız seçeneklere göre sürekli sorular sorarak, yeni alternatifler sunarak uygun ürünü seçmenizi sağlıyor.

 

İŞLEYİŞ

 

Ruju seçtiniz. “Belirli bir marka var mı? İşaretleyiniz” diyor. Ya da rengi seçiyorsunuz marka öneriyor. Sonra rengi seçtiriyor, yüzünüzün görselinde dudağınızı o renge boyuyor. “Oldu mu? Diye tekrar soruyor… Kısacası sizinle tıpkı mağazada yardımcı olmaya çalışan satış asistanı gibi ‘chat/sohbet’ ediyor. Nasıl durduğuna bakıyorsunuz. Farklı renkleri deneye deneye ilerliyorsunuz. “Tamam budur” dediğinizde “satın almak ister misiniz?” Diyor, “sepete at” dediğinizde işlem tamamlanıyor. Kibar kibar teşekkür ediyor ardından, “Yine bekleriz, bir de şunlara bakmak ister misiniz? Bunlarda da kampanya var” tarzında ifadelerle ya sizi uğurluyor ya da yeni bir alışverişin yolunu açıyor. Tam olarak anlamak isterseniz, başarılı örneklerden biri olan modiface’e Facebook Messenger üzerinden mesaj atmanızı öneririm. Yapay zeka yani chat bot’un verdiği cevaplar ve sorduğu sorularla sizi nasıl yönlendireceğini mutlaka deneyimleyin.